bregje column 2

Altijd wanneer ik de Nederlands-Belgische grens oversteek, van mijn woonplaats Brussel naar mijn geboorteland of terug, krijg ik berichtjes op een van mijn twee telefoons.‘Welkom in het buitenland.’ De andere telefoon heeft plotseling weer verbinding. Zo ben ik altijd half thuis, half in het buitenland.

In Brussel ben ik één van de velen die half thuis zijn. In de metro hangen bordjes: “Heeft u last van heimwee? Bel…” Wie pendelt tussen een oude, labyrintische volkswijk, waar de mannen vanaf tien uur ’s ochtends schaken in een bruin café, en de rijzige glazen raketten in het centrum, gelooft ineens in de kwantumtheorie: heden en verleden zijn tegelijk aanwezig, afstand en tijd zijn relatief.

Zo voelt het ook om in Den Haag te zijn. Je hebt de stationsbuurt, waar de treinen en trams onder-en bovenlangs tussen de bestuurstorens door schieten, de verstandige versie van een futuristische stad. En iets verderop de geruststellende bakstenen geveltjes, het viskraampje, en eenden op de grachten. Om de grens tussen deze twee werelden over te steken hoef je nauwelijks te reizen; je voelt alleen een lichte schok, als een hobbel in de weg.

Wanneer ik veel te vroeg bij het hotel kom, waarschuwt de jongen van de balie me. ‘Als u nu al incheckt, krijgt u wel een kamer met een bad.’ Ik antwoord beduusd dat ik later wel terug kom, en vraag me af waarom een bad zorgwekkend zou zijn. Misschien vanwege de ontwenningsverschijnselen bij thuiskomst?

Op straat word ik aangesproken door een magere man die me om geld vraagt. Hij trilt en komt veel te dichtbij. ‘Sorry, ik heb niks’, probeer ik. ‘Ik loop wel even mee naar de pinautomaat,’ zegt hij met grote ogen. Die automaat, dat is de magische poort naar een andere wereld, en ik heb het codewoord. Hij vloekt als ik niet mee wil. Ik laat hem achter op het plein.

Een van de attracties van een festival is het groepsgevoel. Geen hobbels in de weg: je bent onder gelijkgestemden. ’s Avonds in de lobby begroeten de andere Chronicles, vertalers en schrijvers, me met een discussie over de vertaling van het woord ‘gezellig’. Al snel wordt vastgesteld

dat het een groepsactiviteit beschrijft.

Een voor een komen de anderen naar beneden. Onderweg naar de festivalborrel, en later in het restaurant, vormen zich wisselende groepjes al naar gelang de taal die iedereen beheerst: ik zit in de Duitse hoek, spreek dan weer Frans of Nederlands, en steek bij twijfel over naar een Engels niemandsland.

dat je onderling op je gemak bent bij ‘gezelligheid’.

‘Dus hoe hebben jullie elkaar leren kennen?’

‘Eerst meer wijn!’

‘Je hebt genoeg gehad. Vertel.’

dat ‘gezellig’ ongeordend is; dat je de tijd vergeet.

‘Jullie stukjes moeten om 12:15 binnen zijn.’

‘Ik dacht 12:30!’

‘…’

‘Maar ik heb dat kwartier nódig!’

‘Welterusten.’

dat voorpret heel gezellig is.

In mijn hotelkamer bekijk ik het festivalprogramma. Ik strooi mijn spullen rond, open mijn schrift te midden van de rommel, en voel me thuis.